درس تاریخ جهان
کلاس اول دبیرستان
موضوع: اصلاحات
سوال های اصلی:
چه مسائل و مشکلاتی موجب ایجاد تغییرات مذهبی در اروپا شد؟
اصلاحات، شامل کدام موضوع های اقتصادی، سیاسی و دینی بود؟
در پایان کلاس دانش آموزان خواهند دانست:
چه درگیری هایی اقتدار کلیسا را در رم به چالش کشید؟ اصطلاحات زیر را میشناسند :سلطه ایتالیایی، قدرت سیاسی و ثروت کلیسا، ربا خواری، فساد، فروش خشنودی خداوند توسط کلیسا. افراد کلیدی جریان اصلاحات مانند مارتین لوتر و جان کالون و هنری هشتم را میشناسند و سهم هر کدام از آنها در اصلاحات اروپا را میدانند. نتایج اصلاحات مذهبی در آلمان، انگلستان و فرانسه را بیان کنند.
دانش آموزان خواهند فهمید:
اصلاحات ابتدا به عنوان یک تحول مذهبی آغاز شد اما نتیجه اش علاوه بر تغییرات دینی، تغییرات اقتصادی و سیاسی بود. به دلیل اینکه مذهب غالبا با مسائل سیاسی و اقتصادی آمیخته است، تغییرات اساسی در یکی از آنها ( دین، سیاست و یا اقتصاد) مشخصا بر بقیه هم اثر میگذارد.
دانش آموزان میتوانند:
علت و معلول ها را در جریان اصلاحات تشخیص دهند
آنها میتوانند دلایل نیاز به تغییر در جامعه را از نگاه یکی از عوامل تغییر، شرح دهند.
نقطه نظر خود را در جریان اصلاحات توضیح دهند.
تغییرات مذهبی و سیاسی و اقتصادی که در یک زمان به هم مربوط هستند را به هم ربط دهند.
یک نقشه مفهومی برای اصلاحات مذهبی بکشند.
راهنمایی هایی برای دانش آموزان:
شرایط کار: از دانش آموزان انتظار میرود کارشان را در طول زمان مشخص شده تکمیل کنند. دانش آموزان اجازه دارند که زمان کلاسشان را در کلاس، سایت کامپیوتر و یا کتابخانه کار کنند. ضمن اینکه در طول کلاس دانش آموزان اجازه دارند که به هر شکلی که راحت تر هستند کار خود را انجام دهند. میتوانند روی زمین بنشینند یا پشت میز بنشینند و صحبت کردن هم نه تنها ممنوع نیست بلکه تشویق هم میشود. ( قوانین صحبت کردن این است وقتی یک ناظر آنها را میبیند بداند که درباره ی موضوعات درسی صحبت میکنند و صدایشان به قدری بلند باشد که دیگری که در گوشه ی کلاس است و به آرامی با دوستش صحبت میکند بتواند به آسانی صدای دوستش را بشنود! ).
زمان بندی: گاهی دانش آموزان سال اول خیلی بی نظم هستند. من یک زمان بندی پیشنهادی برای کارشان در طول هفته ارائه میدهم تا بدانند در هر زمان در چه مرحله ای باید باشند.
از دانش آموزان میخواهم سه مورد از فعالیت های اول و دو مورد از فعالیت های دوم را کامل کنند یک مورد از فعالیت های سوم را انجام دهند.
انتخاب: به دانش آموزان اجازه میدهم خودشان نوع فعالیت شان را انتخاب کنند. خودشان میتوانند یک شیوه ی خلاقانه برای ارائه ی مطالبی که آموخته اند بیابند.
مارتین لوتر (۱۴۸۳- ۱۵۴۷)
تکالیف
ارزیابی کارهای دانش آموزان: هر تکلیف روبریکی دارد که راهنمای دانش آموز و معلم است.
جریان کار دانش آموزانم را مشاهده و ارزیابی میکنم. کارهای دانش آموزان را هر روز به سرعت چک میکنم و همکار - دستیارم- نیز در این کار به من کمک میکند. علاوه بر این وسط هفته یک زمان ارائه ی ۵ دقیقه ای برای دانش آموزان در نظر میگیرم که دانش آموز فرصتی بدست بیاورد تا راهنمایی های معلم را درباره ی کارش بشنود.
همه ی کارها از نظر دقیق بودن، قابل فهم بودن و کیفیت کار مشاهده و ارزیابی میشود. همه ی قسمت های فعالیت باید مطابق روبریک پیش برود. کارهایی که از نظر معلم طبق انتظار پیش نمیرود با یادداشت های دقیق و جزیی و اصلاحات لازم به گروه بازگردانده میشود.
فعالیت اول ( هر دانش آموز باید سه مورد از چهار مورد زیر را انجام دهد).
۱) نمودار علت و معلولی برای اصلاحات بکشید و اطلاعات خاص مربوط به فرانسه، آلمان و انگلستان را از یکدیگر جدا کنید.
۲)نامه ای بنویسید و در آن توضیح دهید چرا تغییر در کلیسا را لازم میدانید. فکر کنید شما جای مارتین لوتر، جان کالون یا هنری هشتم هستید.
۳) یک نقشه ی مفهومی برای جریان اصلاحات طراحی کنید.
۴) برای این سوال پاسخی بنویسید: اگر شما در دوران اصلاحات در فرانسه زندگی میکردید آیا از معترضان حمایت میکردید یا همراه با کلیسای کاتولیک می ماندید؟ برای پاسخ خود دلیل بیاورید.
فعالیت دوم: دو مورد از موارد زیر را انجام دهید.
۱) از نمودار بیوگرافی استفاده کنید و بیوگرافی یکی از افراد زیر را کامل کنید: مارتین لوتر، جان کالون ، هنری هشتم.
۲) نقشه سیاسی اروپا را بردارید و با برچسب، تغییرات ناشی از اصلاحات را روی آن مشخص کنید.
۳) دو نقشه ی مذهبی برای اروپا تهیه کنید که تغییرات مذهبی که نتیجه ی اصلاحات در اروپا بوده است را نشان دهند.
۴) یک نقشه مفهومی برای تفتیش عقاید تهیه کنید.
فعالیت سوم : حداقل یکی از فعالیت های زیر باید انجام شود.
۱) یک کتاب مصور برای دانش آموزان کلاس پنجم درست کنید که اصلاحات را برای آنها توضیح دهد.
۲) یک جزوه تهیه کنید و تغییراتی که به نظر شما در جهان جدید باید صورت بگیرد را بنویسید.
۳) یک شیوه ی خلاقانه که اطلاعات شما درباره ی اصلاحات را نشان دهد خودتان پیشنهاد کنید و آن را اجرا کنید.
آموزش چند سطحی
درس علوم اجتماعی
پروژه ی مصر/ ناتالی رونیس
برای کلاس های ششم تا هشتم
در این پروژه چند سطحی تلاش کرده ایم مطالعاتمان درباره ی مصر را جمع بندی کنیم. دانش آموزان باید ترکیبی از فعالیت ها را انتخاب کنند که در مجموع ۱۰ امتیاز داشته باشد.
هر چه امتیاز بیشتر شود فعالیت های این پروژه دشوارتر و وقت گیر تر میشود.
(این پروژه برای صد امتیاز طراحی شده است. دانش آموزان ۴ روز روی آن کار کردند و واقعا برای انجام فعالیت هایش تلاش کردند. آنها خیلی دوست دارند که حق انتخاب داشته باشند و فعالیت هایی که به آن علاقه دارند را انتخاب کنند.)
شما باید فعالیت هایی انتخاب کنید که جمع آن ده امتیاز شود. انجام فعالیت بیشتر از ۱۰ امتیاز نمره ای ندارد.

فعالیت های یک امتیازی
۱- واژگان زیر را تعریف کنید. این واژگان را باید با زبان خود بنویسید.
اگر تعریف شما دقیقا مثل کتاب باشد نمره ای به آن تعلق نمیگیرد:
فرعون، دلتا، پادشاهی قدیم، پادشاهی جدید، کاتبان، اهرام، پاپیروس، هرم بزرگ، هیروگلیف.
۲- یک چک لیست برای زندگی پس از مرگ درست کنید. ده چیزی که برای زندگی پس از مرگ لازم دارید با خود ببرید را بنویسید و برای هر کدام یک دلیل بنویسید. چک لیست خود را در کلاس به دیگران نشان دهید.
۳- تصویری از پادشاهی توتنخامون بکشید که خدمات او به مصر را نشان دهد. فقط از مداد رنگی و ماژیک استفاده نکنید، برای ایجاد این تصویر باید از چیزهای دیگری نیز استفاده کنید. میتوانید برای ایجاد زرق و برق های نقاشی از مهره و بدلیجات و دانه های رنگی و... استفاده کنید.
فعالیت های دو امتیازی
۱- یک جدول کلمات متقاطع طراحی کنید و برای ساختن آن از اطلاعات و واژه هایی که درباره ی مصر آموخته اید استفاده کنید. این جدول حداقل شامل دوازده مورد از آموخته های شما درباره مصر باشد.
۲-یک نقشه رنگی از مصر تهیه کنید و مکان های زیر را روی آن علامت گذاری کنید و بنویسید هر کدام از اینها چه ارتباطی به تمدن مصر دارند:
رود نیل، دلتای نیل، دریای مدیترانه، دریای سرخ، صحرای بزرگ، تبس، ممفیس، بین النهرین.
۳-درباره ی سد اسوان تحقیق کنید. خلاصه ای از یافته های خود را در یک پاراگراف بنویسید و تعیین کنید که شما با ساختن چنین سدی موافق هستید یا مخالف. حداقل سه دلیل برای نظر خود بنویسید.
۴-دستورالعمل پخت نان مصری را اجرا کنید و آن نان را در خانه بپزید و روز ارائه تان از آن نان برای همه دانش آموزان به کلاس بیاورید.
۵- پنج فرعون انتخاب کنید و برای هر کدام ویژگی ها و نشانه هایی بنویسید. متن هایی که آماده کردید را در کلاس بخوانید و دانش آموزان باید تشخیص بدهند درباره ی کدام فرعون صحبت میکنید.
۶- نموداری از تفاوت های تمدن مصر و تمدن بین النهرین تهیه کنید. بر اساس مطالبی که تهیه کرده اید برای هر کدام یک نماد بسازید. نمادها و جدول خود را در کلاس به اشتراک بگذارید.
فعالیت های ۵ امتیازی
۱- بر اساس سیستم اعداد مصری یک بازی بسازید. بازی را به شکلی طراحی کنید که وقتی آن را در کلاس ارائه میدهید همه بتوانند در آن نقشی ایفا کنند.
۲- یک جدول کلمات متقاطع هیروگلیف بسازید. برای ۱۵ حرف از ۲۶ حرف الفبا یک نشانه اختراع کنید. جدول باید اطلاعاتی درباره ی مصر باستان ارائه دهد.
۳- یک کتاب مصور بسازید که حاوی اطلاعاتی درباره اهرام مصر باشد. کتاب باید شامل اطلاعاتی مانند موارد زیر باشد:
اهرام چگونه ساخته شده اند، برای چه استفاده ای به کار میرفتند، چه چیزهایی درون اهرام بوده است و..
کتاب باید شامل متن و تصاویر برجسته باشد.
۴- مهم ترین وظیفه ی فرعون در مصر باستان استقرار حقیقت و برقراری نظم و عدالت بوده است. در آن زمان قانون، تصمیم و حرف فرعون بود. نمایشی اجرا کنید که در آن دو نفر شرایط خود را برای فرعون توضیح میدهند و او باید از میان آنها یک نفر را بر اساس شایستگی ها و ویژگی هایش به عنوان حاکم یک منطقه انتخاب کند.
میتوانید موارد دیگری که در سرزمین فرعون اتفاق افتاده است را مطرح کنید و او باید درباره ی آن شرایط تصمیم گیری نماید. ایده های پیشنهادی:
- برده ای که تلاش کرده است از دست ارباب بی رحمش فرار کند.
- خدمتکاری که حاضر به اطاعت از دستورات نشده است.
- فردی که یکی از تصمیمات فرعون را زیر سوال برده است.
- کشاورزی که از کار کردن برای ساختن هرم ها سرباز میزند و میخواهد به امور کشاورزی بپردازد.
فعالیت های ۸ امتیازی
برای کسب امتیاز این فعالیت باید هر دو بخش را تکمیل کنید.
بخش اول: مقاله ای بنویسید که دو تمدن بین النهرین و مصر را با هم مقایسه کند و درباره ی شباهت ها و تفاوت های آنها بنویسید. مقاله ی شما باید موارد زیر را شامل شود:
مردم در هر کدام از این تمدن ها چه می پوشیدند، چه میخوردند، چه چیزی را می پرستیدند، در کدام فعالیت های اجتماعی مشارکت میکردند، چه کسانی بر آنها حکومت میکردند، چگونه ارتباط برقرار میکردند و..
این دو تمدن را با هم مقایسه کنید و تفاوت های این دو حکومت را در تجارت، آموزش و لباس پوشیدن بنویسید. کدام تمدن از نظر شما موفق تر بوده است؟ چرا؟ کدام تمدن با شیوه ی عادی زندگی ما اشتراک بیشتری دارد؟ برای ادعای خود دلایل و شواهدی بیاورید.
بخش دوم: از دوره ی مصر باستان یک فرعون را انتخاب کنید و مقاله ای درباره جزئیات زندگی او بنویسید. آیا ازدواج کرده است؟ فرزندی داشته است؟ چگونه به حکومت رسیده است؟ وقایع مشخص و مهمی که در زمان حکومت او رخ داده است را توصیف کنید. هر کدام از این وقایع چه تاثیری بر تمدن مصر داشته است.
مقاله ها باید حداقل یک و نیم صفحه و حداکثر سه صفحه باشد.
استراتژی رفت(RAFT ( Role-Audience-Format -Topic
استراتژی رفت (سنتا ۱۹۸۸) در فعالیت های نوشتن برای یادگیری به کار برده میشود. در این فعالیت به جای نوشتن یک متن سنتی که یک موضوع را به شیوه ی متداول برای دانش آموزان توضیح میدهد، دانش آموزان یادگیری خود را در شکل های متنوع نشان میدهند. این تکنیک مشوق تفکر خلاق است و دانش آموزان را تشویق میکند مفاهیمی که یاد گرفته اند را به شکل غیر متداول نشان دهند. رفت کلمه ای اختصاری است و از ابتدای کلمات نقش-مخاطب-شکل و موضوع به زبان انگلیسی تشکیل شده است.
نقش: نقش نویسنده چیست؟ گزارشگر است یا یک ماده یا یک شخصیت سیاسی و..؟
مخاطب: چه کسی قرار است این متن را بخواند؟ معلم، دانش آموزان، مردم ، والدین و یا..؟
شکل: بهترین راه برای ارائه این متن چیست؟ نامه، مقاله، گزارش، شعر و یا...؟
موضوع: چه کسی یا چه چیزی موضوع این متن است؟ دانشمندی معروف یا یکی از شخصیت های یک رمان یا یک عنصر شیمیایی و...؟
استراتژی رفت دانش آموزان را مجبور میکند به جای اینکه فقط مطالبی را به ذهن بسپارند و آن را تکرار کنند اطلاعات را در سطح عمیق تری تحلیل کنند. دانش آموزان معمولا برای انجام این فعالیت ها انگیزه ی بیشتری دارند زیرا این فعالیت ها بیشتر خلاقیتی است و جنبه های یادگیری متنوعی را شامل میشود.
تکنیک نوشتن برای یادگیری، دانش آموزان را به شکلی درگیر موضوع میکند که درک خود را از یک موضوع بنویسند و آن را به شکلی متفاوت و جالب ارائه دهند.
چگونه این تکنیک را به کار ببریم؟
۱- درباره ی مفهوم یا فرآیندی که میخواهید دانش آموزان یادبگیرند فکر کنید و ببینید متن شما باید چه قالبی داشته باشد تا به شیوه ای جالب و خنده دار موضوع را توضیح دهد.
۲- از دانش آموزان بپرسید چه نقش هایی درباره ی آن موضوع مورد نظر به ذهنشان میرسد.
۳-مخاطب متن را توصیف کنید.
۴- به دانش آموزان اجازه دهید خودشان نقش را پیشنهاد یا انتخاب کنند.
نمونه هایی از تکالیف رفت
|
|
نقش |
مخاطب |
شکل |
موضوع |
|
۱ |
مسئول تبلیغ |
مخاطبان تلویزیون |
تبلیغ تلویزیونی |
اهمیت میوه ها در رژیم غذایی |
|
۲ |
حقوق دان |
دادگاه |
سخنرانی رسمی |
حقوق زنان |
|
۳ |
لینکلن |
پسر |
نصیحت |
مشکلات کلی |
|
۴ |
شیمی دان |
کارخانه شیمیایی |
دستورالعمل |
ترکیب های خطرناک |
|
۵ |
گندم |
دانه های گندم دیگر |
راهنمای سفر |
سفر در دستگاه گوارش |
|
۶ |
گیاه |
خورشید |
یادداشت تشکر |
نقش خورشید در رشد گیاه |
|
۷ |
دانشمند |
داروین |
نامه |
انتقادی از نظریه تکامل داروین |
|
۸ |
آشپز |
فست فود |
مناظره |
تاثیر مصرف فست فود بر سلامتی |
|
۹ |
ریه |
سیگار |
بحث و شکایت |
تاثیر سیگار بر سلامتی |
|
۱۰ |
استالین |
جرج اورول |
نامه |
واکنشی به کتاب مزرعه حیوانات |
|
۱۱ |
کاما |
دانش آموزان کلاس۹ |
نصیحت |
استفاده های غلط از کاما |
|
۱۲ |
ریشه اعداد |
اعداد اصلی |
نامه ی عاشقانه |
توضیح رابطه |
|
۱۳ |
روزنامه نگار |
مردم |
متن روزنامه |
لایه ازن |
نمونه هایی برای درس ریاضی
|
|
نقش |
مخاطب |
شکل |
موضوع |
|
۱ |
صفر |
همه ی اعداد |
سخنرانی |
اهمیت عدد صفر |
|
۲ |
درصد |
دانش آموزان |
سخنرانی |
راههای ذهنی برای محاسبه درصد |
|
۳ |
اعداد اول |
اعداد حسابی |
دستورالعمل |
قوانین تقسیم |
|
۴ |
نمودار |
مخاطبان تلویزیون |
تبلیغ |
چگونه جدول را بخوانند. |
نمونه هایی برای علوم تجربی
|
|
نقش |
مخاطب |
شکل |
موضوع |
|
۱ |
قطره آب |
قطره های دیگر |
راهنمای سفر |
سفر در چرخه آب |
|
۲ |
قورباغه |
بچه قورباغه ها |
نامه |
چرخه زندگی |
|
۳ |
الکترون |
دانش آموزان کلاس سوم |
نامه |
سفر در یک مدار موازی |
|
۴ |
مجسمه |
خوانندگان روزنامه |
نصیحت |
تاثیر باران اسیدی |
|
۵ |
اردک |
سناتور آمریکا |
نامه |
تاثیر نشت نفت در آبها |
|
۶ |
گلبول قرمز خون |
ریه |
یادداشت تشکر |
سفر در سیستم تنفسی |
|
۷ |
ریه |
مغز |
کارت تشکر |
ترک سیگار |
نمونه هایی برای علوم اجتماعی
|
|
نقش |
مخاطب |
شکل |
موضوع |
|
۱ |
پرنده |
برادران رایت |
بحث |
اختراع جدید آسمان را خراب کرده است |
|
۴ |
جنگل های بارانی |
انسان ها |
بحث |
جنگل زدایی |
|
۵ |
نمایندگان مجلس |
دولت |
نامه |
کاهش مالیات |
استفاده از طراحی و نقاشی در ارائه درس یکی از فعالیت های قدیمی است که هنوز برای دانش آموزان جذابیت زیادی دارد. مخصوصا دانش آموزانی که شیوه ی یادگیری شان دیداری ( بصری) است بهره ی زیادی از این فعالیت ها میبرند.
در کلاس درس به شیوه های گوناگون میتوانیم از این تکنیک استفاده کنیم:
یادآوری: مطالبی که دیروز یاد گرفته اید را نقاشی کنید.
واژگان: تصویری بکشید که واژه ای که آموخته اید را با توجه به معنای آن نشان دهد.
مرور و خلاصه کردن: هر قسمت از درس که تمام میشود تصویری در کنار آن بکشید و بعد به درس بعدی بروید.
وقتی میخواهیم جمع بندی کنیم میتوانیم از یک دانش آموز بخواهیم تصاویر کوچکی که کشیده را روی تخته بکشد.
کمیک استریپ: متناسب با موضوع درس یک کمیک استریپ بکشید.